Τα παιδιά πολίτες του παγκόσμιου ψηφιακού χωριού

Η τεχνολογία αλλάζει τα πάντα με τρομακτική ταχύτητα. Και αυτό είναι κάτι που επηρεάζει τη θέση των νέων ανθρώπων στον κόσμο.
04/10/2016
Τα παιδιά πολίτες του παγκόσμιου ψηφιακού χωριού

Κάθε νέα γενιά έρχεται αντιμέτωπη με νέες προκλήσεις αλλά και την δυνατότητα να αδράξει ευκαιρίες που δεν προσφέρονταν στο παρελθόν. Αυτό ακριβώς συμβαίνει και σήμερα, μόνο που η ταχύτητα με την οποία εμφανίζονται οι προκλήσεις και οι ευκαιρίες δεν έχει προηγούμενο στην ιστορία. Αιτία, η εδραίωση του Διαδικτύου ως κυρίαρχου μέσου σε κάθε δραστηριότητα της ζωής μας.
 

Στην πραγματικότητα το Διαδίκτυο απαιτεί την ανατροφή ενός νέου είδους πολίτη, του ψηφιακού πολίτη, ο οποίος μπορεί να έχει καθημερινή επαφή με ανθρώπους από άλλους πολιτισμούς, με διαφορετική κουλτούρα και με παντελώς διαφορετικές κοινωνικές καταβολές. Έτσι, τα παιδιά μας βρίσκονται αντιμέτωπα με την πρόκληση να σταθούν απέναντι σε ένα παγκόσμιο κοινό αλλά και να επωφεληθούν από την επικοινωνία μαζί του. Και εμείς, ως γονείς, έχουμε την υποχρέωση να μεγαλώσουμε ψηφιακούς πολίτες που θα μπορέσουν να ενταχθούν σε αυτή την κοινότητα. Ας δούμε λοιπόν πως θα τα καταφέρουμε.
 

Ψηφιακή ηγεσία: Όπως και στη ζωή έτσι και στο Διαδίκτυο υπάρχουν ηγέτες. Ποιοι είναι αυτοί; Όσοι έχουν γνώση των θεμάτων που συζητούν online, χρησιμοποιούν επιχειρήματα για να υποστηρίξουν τη θέση τους, είναι ευγενικοί με τους συνομιλητές τους και πάνω απ’ όλα μένουν σταθεροί στις απόψεις τους ανεξάρτητα από το αν αυτές είναι αρεστές ή όχι στους πολλούς. Αυτά είναι τα κρίσιμα συστατικά με τα οποία θα πρέπει να μπολιάσουμε τα παιδιά μας προκειμένου να ηγηθούν στον ψηφιακό κόσμο.
 

Υπεύθυνοι για τις πράξεις μας: Το ότι η παρουσία μας στο Διαδίκτυο δεν είναι ενώπιος ενωπίω αλλά μεταξύ ημών και των συνομιλητών μας μεσολαβεί μια οθόνη και ένα πληκτρολόγιο, δεν μας επιτρέπει να αποποιούμαστε τις ευθύνες μας. Κάθε πράξη μας στο Διαδίκτυο έχει επιπτώσεις και συνέπειες και οφείλουμε να αναλαμβάνουμε την ευθύνη. Πρόκειται, ίσως, για το πιο σημαντικό χαρακτηριστικό ενός σωστού ψηφιακού πολίτη, το οποίο πρέπει να εμφυσήσουμε από πολύ νωρίς στα παιδιά μας.
 

Κριτική σκέψη: Μπορεί το Διαδίκτυο να μοιάζει με μια απέραντη παιδική χαρά, ωστόσο κάθε παιδική χαρά κρύβει παγίδες. Ας βοηθήσουμε τα παιδιά μας να αναπτύξουν κριτική σκέψη για να αντιμετωπίζουν την online παρουσία τους με προσοχή αλλά όχι με φόβο.
 

Η δύναμη του “Όχι”: Έρευνες έχουν δείξει ότι οι χρήστες του Διαδικτύου τείνουν να είναι απρόσεκτοι, σχεδόν παράτολμοι, στις online δραστηριότητές τους. Είτε πρόκειται για τον διαμοιρασμό προσωπικών στοιχείων, είτε για την έκφραση προσωπικών απόψεων ή ακόμα και για τη γνωριμία τους με άλλους ανθρώπους, η απόσταση που χωρίζει δυο online χρήστες δημιουργεί την αυταπάτη της απόλυτης ασφάλειας. Και το φαινόμενο αυτό γίνεται ακόμα πιο έντονο όταν μιλάμε για παιδιά. Θα πρέπει να τονίσουμε στα παιδιά μας ότι όπως ένας συνεπής πολίτης προσέχει τα κοινωνικά δίκτυα στα οποία κινείται, έτσι και ο ψηφιακός πολίτης οφείλει να «φιλτράρει» τις online κοινότητες στις οποίες μετέχει. Και ο ψηφιακός κόσμος δεν είναι αγγελικά πλασμένος, οπότε το «Όχι» σε περίεργες προτάσεις και παρέες δεν είναι ντροπή.
 

Χέρι – χέρι: Κανένας μας δεν άφησε το παιδί του αβοήθητο στα πρώτα του βήματα. Και κανένας μας δεν θα πρέπει να αφήσεις το παιδί του αβοήθητο στα πρώτα του ψηφιακά βήματα. Η ενεργή ενθάρρυνση, παρακολούθηση και δραστηριοποίησή μας θεωρείται απαραίτητη στην ανατροφή ενός υγιούς ψηφιακού πολίτη. Μαθαίνουμε, λοιπόν, στα παιδιά μας να χρησιμοποιούν με ασφάλεια το Διαδίκτυο και την τεχνολογία, παρακολουθούμε τα πρώτα χρόνια τις ψηφιακές δραστηριότητές τους και τα ενθαρρύνουμε να είναι ανοιχτά στις ευκαιρίες που προσφέρει ο ψηφιακός κόσμος, χωρίς όμως να θέτουν την ασφάλειά τους σε κίνδυνο. Όπως δηλαδή κάνουμε και όταν ανοίγουν τα φτερά τους στον πραγματικό κόσμο.